Mendidik anak tidak perlu memerlukan kekerasan. Cukup dengan nasihat yang baik, pendekatan penuh kasih sayang dan disiplin yang konsisten. Namun dalam realiti kehidupan berkeluarga, ada ibu bapa yang masih beranggapan sentuhan fizikal seperti merotan atau memukul adalah cara paling cepat untuk “mengajar” anak.
Hakikatnya, tindakan tersebut boleh meninggalkan kesan yang jauh lebih besar daripada yang kita sangkakan.
Menurut pakar neurologi dari University of California, Dr. Michael Merzenich, memukul anak boleh memberi kesan terhadap perkembangan otak mereka, termasuk fungsi memori, kawalan diri serta keupayaan berfikir secara fleksibel. Otak anak kecil sedang berkembang dengan sangat pesat. Trauma fizikal dan emosi boleh mengganggu proses perkembangan ini dan memberi kesan pukul anak dalam jangka panjang.
Dalam konteks agama pula, Islam sendiri menekankan didikan penuh hikmah dan kasih sayang. Walaupun terdapat perbahasan mengenai disiplin, ibu bapa tetap perlu berhati-hati dan tidak sesekali menyentuh bahagian tubuh yang boleh membahayakan anak.
Berikut antara bahagian tubuh yang sangat sensitif dan berisiko jika terkena pukulan:
Bahagian ini sangat berbahaya kerana melindungi struktur penting otak. Menurut The Royal Children’s Hospital Melbourne, pukulan pada belakang kepala boleh menyebabkan gegaran otak, masalah penglihatan, gangguan pernafasan, sawan, muntah serta pengsan. Dalam kes yang lebih serius, ia boleh mengancam nyawa. Inilah antara kesan pukul anak yang paling membimbangkan.
Telinga bukan sekadar untuk mendengar. Ia juga berperanan dalam mengawal keseimbangan badan. Dipetik daripada Kids Health, kecederaan pada telinga boleh menyebabkan kehilangan pendengaran sama ada separa atau sepenuhnya, gangguan pertuturan dan bahasa, serta masalah keseimbangan. Tamparan kuat pada telinga juga boleh merosakkan gegendang telinga dan meninggalkan kesan pukul anak yang kekal.
Pelipis terletak di antara dahi dan telinga, dan tulangnya sangat nipis. Hentakan kuat di kawasan ini berisiko menjejaskan saraf penglihatan, menyebabkan keretakan tengkorak serta kecederaan otak. Bahagian ini antara kawasan paling sensitif di kepala dan boleh membawa kesan pukul anak yang serius.
Hidung dipenuhi salur darah yang halus. Sekali terkena pukulan, ia mudah berdarah dengan banyak. Selain itu, kecederaan pada hidung boleh menjejaskan mata, mulut dan tulang muka. Menurut Healthy Children, sebarang trauma pada hidung perlu diperiksa doktor terutama jika bentuknya berubah atau pendarahan tidak berhenti.
Ramai menganggap punggung sebagai kawasan paling “selamat” untuk hukuman fizikal. Namun hakikatnya, terdapat banyak saraf dan tisu lembut di kawasan ini. Selain risiko kecederaan fizikal, pukulan di punggung juga boleh memberi kesan pukul anak
dari sudut emosi seperti rasa malu, rendah diri dan trauma yang berpanjangan.Bahagian belakang termasuk tulang belakang yang menempatkan sistem saraf utama. Jika tercedera, ia boleh mengganggu sistem saraf pusat, menyebabkan masalah keseimbangan dan dalam kes tertentu mengakibatkan kecacatan jangka panjang. Lebih membimbangkan, tulang anak kecil masih belum matang dan sangat mudah tercedera akibat kesan pukul anak.
Menurut kajian oleh US National Library of Medicine, perut ialah kawasan berisiko tinggi kerana ia melindungi organ vital seperti hati, usus dan pankreas. Trauma pada bahagian ini boleh menyebabkan pendarahan dalaman yang sukar dikesan dan boleh membahayakan nyawa jika tidak dirawat segera. Ini juga termasuk dalam kategori kesan pukul anak yang berbahaya.
Mungkin suatu ketika dahulu, pendekatan keras dianggap perkara biasa dalam mendidik anak. Namun zaman telah berubah. Anak-anak hari ini membesar dalam persekitaran yang berbeza, dengan cabaran emosi dan sosial yang lebih kompleks.
Disiplin tetap penting, tetapi ia boleh dibentuk melalui komunikasi, contoh teladan, konsistensi dan hubungan yang rapat antara ibu bapa dan anak. Anak yang dididik dengan empati lebih mudah memahami kesalahan dan belajar memperbaiki diri tanpa rasa takut. Pendekatan ini jauh lebih berkesan berbanding meninggalkan kesan yang boleh terbawa hingga dewasa.
Kerana pada akhirnya, tujuan kita bukan sekadar menghentikan kesalahan mereka hari ini, tetapi membentuk peribadi mereka untuk masa hadapan.
Didiklah anak dengan penuh hikmah supaya mereka membesar dengan rasa dihargai, bukan disakiti.
Sumber: National Institute of Health, Healthy Children, The Royal Children’s Hospital Melbourne
