Apabila bercakap tentang kesihatan mental kanak-kanak, ramai mungkin membayangkan ia hanya berlaku dalam kalangan orang dewasa yang berdepan tekanan kerja, kewangan atau kehidupan.
Namun hakikatnya, kanak-kanak seawal usia lima tahun juga tidak terkecuali daripada berdepan masalah berkaitan kesihatan mental.
Lebih membimbangkan, angka yang direkodkan di Malaysia menunjukkan peningkatan yang cukup ketara dalam tempoh beberapa tahun sahaja.
Berdasarkan Tinjauan Kebangsaan Kesihatan dan Morbiditi (NHMS) 2023, prevalens masalah kesihatan mental dalam kalangan kanak-kanak berusia lima hingga 15 tahun meningkat daripada 7.9 peratus pada tahun 2019 kepada 16.5 peratus pada tahun 2023.
Ini bermakna angkanya meningkat lebih dua kali ganda, dengan kira-kira seorang daripada enam kanak-kanak di Malaysia berdepan masalah kesihatan mental.
Angka ini bukan sekadar statistik. Di sebaliknya ada anak-anak yang mungkin sedang bergelut dengan emosi, tekanan, hubungan dengan rakan sebaya, tingkah laku atau perkara yang mereka sendiri sukar ungkapkan kepada orang dewasa.
Artikel Trending: Kemas Kini Mykad Atau Berisiko Didenda RM20,000, Ini Ibu Ayah Kena Ambil Peduli Bila Pindah Rumah
Baca lagi: Ramai Salah Faham! Bantuan Kanak-Kanak JKM Bukan Terus Dapat RM1,000 Sebulan,Ini Cara Kiraannya
Kesihatan Mental Kanak-Kanak: Tragedi Pelajar 16 Tahun Di Yong Peng Jadi Perhatian
Dalam masa yang sama, negara baru-baru ini dikejutkan dengan kejadian tragis melibatkan seorang pelajar perempuan Tingkatan Empat berusia 16 tahun yang ditemukan maut di kawasan sebuah sekolah menengah di Yong Peng, Batu Pahat, Johor.
Mangsa, Irene Sofiya Mohd Khairool Faisal, dipercayai hadir ke sekolah untuk mengikuti kelas tambahan sebelum ditemukan di kawasan dewan sekolah pada Sabtu, 3 Oktober.
Polis kemudian memaklumkan bahawa mangsa mengalami beberapa kecederaan di bahagian kepala dan badan. Seorang remaja lelaki berusia 16 tahun turut ditahan bagi membantu siasatan dan kes disiasat mengikut Seksyen 302 Kanun Keseksaan kerana membunuh.
Pihak polis bagaimanapun menegaskan bahawa motif dan punca kejadian masih dalam siasatan, justeru orang ramai diminta tidak membuat spekulasi yang boleh mengganggu siasatan.
Tragedi seperti ini tentunya meninggalkan kesan mendalam bukan sahaja kepada keluarga mangsa, malah rakan-rakan, guru serta seluruh komuniti sekolah.
“Bukan Sekadar Isu Disiplin Sekolah”
Mengulas beberapa kejadian kehilangan nyawa pelajar di sekolah sejak kebelakangan ini, Presiden Persatuan Psikologi Malaysia (PSIMA), Profesor Madya Dr Shazli Ezzat Ghazali berpandangan perkara tersebut perlu dilihat sebagai satu amaran serius kepada negara.
Menurut beliau, kejadian tragis melibatkan keganasan serta kehilangan nyawa dalam persekitaran sekolah seharusnya mendorong masyarakat menilai dengan lebih kritikal ekosistem psikologi yang membentuk pemikiran, emosi dan tingkah laku anak-anak.
Ekosistem tersebut bukan hanya terhad kepada sekolah tetapi turut melibatkan keluarga, rakan sebaya, persekitaran digital dan masyarakat.
“Kita tidak boleh melihatnya sebagai isu disiplin sekolah semata-mata,” katanya dalam satu kenyataan media.
Peringatan itu penting kerana proses perkembangan emosi seorang anak tidak berlaku hanya ketika mereka berada di dalam bilik darjah.
Apa yang berlaku di rumah, hubungan mereka dengan ibu bapa, cara mereka diterima oleh rakan, kandungan yang ditonton secara dalam talian serta cara masyarakat memberi respons terhadap emosi semuanya boleh mempengaruhi kesejahteraan seorang kanak-kanak.
Artikel Trending: “Furqan Mukmin Pergi Tanpa Signal, Post-Mortem Tak Detect Apa-Apa” Ibu Reda Pemergian Anak, Doktor Tak Jumpa Punca
Artikel trending:Tragedi FDS Rentap Bahagia Keluarga, Juruterbang Jelas 5 Persoalan, No. 4 Kenapa Mangsa Tak Guna Payung Terjun
Artikel viral: Lebih 25 Manfaat Bila Ada Kad OKU Untuk Anak Disleksia, Autisme Dan ADHD, Ibu Ayah Jangan Malu Daftar!
Kesihatan Mental Kanak-Kanak: Ibu Ayah, Jangan Tunggu Anak Cerita
Ada anak yang mampu datang kepada ibu atau ayah dan berkata mereka sedang sedih, takut atau tertekan.
Tetapi ada juga yang tidak tahu bagaimana mahu menerangkan apa yang sedang dirasakan.
Sebab itu perubahan pada diri anak tidak seharusnya dipandang ringan, terutama jika berlaku secara berpanjangan.
Anak mungkin menjadi lebih pendiam, cepat marah, enggan ke sekolah, menjauhkan diri daripada keluarga atau rakan-rakan, hilang minat terhadap perkara yang sebelum ini disukai ataupun menunjukkan perubahan ketara pada tidur dan selera makan.
Perubahan seperti ini tidak semestinya bermaksud anak mempunyai masalah kesihatan mental, namun ia boleh menjadi isyarat bahawa anak memerlukan lebih perhatian dan ruang untuk bercakap.
Ibu ayah juga tidak perlu menunggu sehingga anak sendiri meminta pertolongan.
Kadangkala soalan mudah seperti, “Hari ini okay tak?”, “Ada apa-apa yang buat awak risau?” atau “Kalau ada masalah, ibu ayah ada untuk dengar” boleh menjadi permulaan kepada perbualan yang sangat penting.
Anda mungkin berminat dengan
Anak Perlu Rasa Rumah Adalah Tempat Selamat
Dalam usaha menjaga kesihatan mental kanak-kanak, rumah perlu menjadi tempat mereka boleh pulang tanpa takut dihukum kerana meluahkan perasaan.
Ini bukan bermakna ibu ayah perlu bersetuju dengan semua tindakan anak. Disiplin dan batas tetap diperlukan.
Namun anak perlu tahu bahawa walaupun mereka melakukan kesilapan, menghadapi konflik dengan rakan atau sedang melalui tekanan, masih ada orang dewasa yang sanggup mendengar dan membantu mereka mencari jalan keluar.
Dalam dunia hari ini, perhatian terhadap kesihatan mental anak tidak lagi boleh dianggap perkara sampingan.
Apabila data menunjukkan masalah kesihatan mental kanak-kanak meningkat daripada 7.9 peratus kepada 16.5 peratus hanya dalam tempoh empat tahun, ia adalah isyarat bahawa kesejahteraan emosi anak perlu diberi perhatian sama serius seperti kesihatan fizikal dan pencapaian akademik mereka.
Anak mungkin nampak baik-baik sahaja dari luar.
Mereka mungkin masih hadir ke sekolah, masih makan bersama keluarga dan masih tersenyum seperti biasa.
Tetapi sebagai ibu ayah, jangan hanya bertanya tentang kerja sekolah, keputusan peperiksaan atau sama ada kerja rumah sudah siap.
Sesekali tanyalah juga,
“Hati awak hari ini macam mana?”
Kerana kadang-kadang, satu soalan daripada ibu dan ayah boleh membuka ruang untuk anak menceritakan sesuatu yang sudah lama dipendam.
Sumber: Sinar Harian
Lubuk konten untuk papa dan mama paling lengkap di seeNI. Pa&Ma kini di seeNI.
Download
sekarang!
